Shop mới chỉ vài chục đơn mỗi tháng vẫn có thể thương lượng với đơn vị giao hàng, miễn là bạn xin đúng thứ và mang theo số liệu. Giảm phí theo bảng giá thường khó khi đơn còn ít, nhưng giờ lấy hàng cố định, cách tính hàng hoàn, mức bồi thường khi hàng hỏng, thời gian chuyển tiền thu hộ đều là những điều có thể bàn, và mỗi điều đều ảnh hưởng đến túi tiền của shop không kém phí giao.
Bài này không so sánh hay giới thiệu hãng giao hàng nào. Nội dung tập trung vào cách một người bán nhỏ chuẩn bị, mở lời và giữ thoả thuận với nhân viên phụ trách khu vực hoặc bưu cục gần nhà. Chính sách cụ thể mỗi nơi mỗi khác và thay đổi theo thời gian, nên bạn luôn đọc kỹ điều khoản hiện hành của đơn vị mình dùng. Các con số trong bài là ví dụ giả định.
Shop nhỏ có gì để thương lượng với đơn vị giao hàng
Nhìn từ phía đơn vị giao hàng, một shop ít đơn không phải khách lớn, nhưng là khách đều. Nhân viên lấy hàng ở khu vực của bạn thường có chỉ tiêu theo tuyến, và một điểm lấy hàng ổn định, đóng gói cẩn thận, ít sự cố giúp họ làm việc nhẹ hơn. Bạn không có số lượng, nhưng có thể có sự dễ chịu khi hợp tác.
Bạn cũng có thông tin mà họ quan tâm: số đơn trung bình mỗi tuần, khu vực giao chủ yếu, kích thước và cân nặng điển hình của gói hàng, tỉ lệ khách không nhận. Một shop nắm rõ những con số này cho thấy mình làm ăn nghiêm túc, và người phụ trách khu vực có căn cứ để đề xuất lên trên một mức ưu đãi phù hợp nếu có.
Cuối cùng là tiềm năng tăng trưởng, nhưng hãy cẩn thận với nó. Nói "sắp tới em sẽ có vài trăm đơn mỗi tháng" khi không có căn cứ là hứa suông. Nói "ba tháng qua em tăng từ ba mươi lên năm mươi đơn mỗi tháng" là thông tin thật, có sức nặng hơn nhiều.
Chuẩn bị số liệu trước khi nói chuyện
Trước khi gặp người phụ trách khu vực, bạn ghi ra một tờ tóm tắt như dưới đây. Ví dụ giả định cho một shop bán phụ kiện thời trang qua mạng.
| Thông tin | Ví dụ giả định | Vì sao cần |
|---|---|---|
| Số đơn mỗi tháng | Khoảng 60 đơn, tăng dần ba tháng gần nhất | Cho thấy quy mô và xu hướng |
| Khu vực giao chính | Nội tỉnh 70%, liên tỉnh 30% | Phí và thời gian giao khác nhau theo tuyến |
| Kích thước, cân nặng gói | Phần lớn dưới 500 gam, hộp nhỏ | Ảnh hưởng mức phí áp dụng |
| Tỉ lệ khách không nhận | Khoảng 5% | Liên quan phí hàng hoàn |
| Giờ có hàng sẵn | Sau 15 giờ mỗi ngày | Để xin giờ lấy hàng cố định |
| Sự cố ba tháng qua | Hai gói móp, một gói giao trễ | Làm căn cứ khi bàn bồi thường |
Tờ tóm tắt này cũng giúp bạn tự nhìn rõ shop của mình. Nhiều chủ shop chỉ khi ngồi ghi mới nhận ra tỉ lệ hàng hoàn đang ăn mất phần lãi mà phí giao chưa bao giờ ăn được.
Nên xin gì ngoài giảm phí giao
Với shop ít đơn, những điều kiện dưới đây thường dễ được chấp thuận hơn giảm phí, và nhiều khi tiết kiệm được nhiều hơn.
- Giờ lấy hàng cố định mỗi ngày, để bạn không phải chờ hoặc tự mang ra bưu cục.
- Cách tính phí hàng hoàn: hỏi rõ có thu phí chiều về không, thu bao nhiêu, có ưu đãi khi tỉ lệ hoàn thấp không.
- Quy trình và mức bồi thường khi hàng mất, hỏng, móp: cần chứng từ gì, khai giá trị hàng thế nào, thời hạn báo.
- Thời gian chuyển tiền thu hộ về tài khoản và cách đối soát, để vốn không bị giữ lâu.
- Cho khách xem hàng trước khi nhận hay không, và ai chịu phí khi khách từ chối sau khi xem.
- Một đầu mối liên hệ cố định ở khu vực để xử lý sự cố nhanh thay vì gọi tổng đài.
Khi đã có những điều kiện này, phí giao có thể bàn lại sau vài tháng, lúc bạn có lịch sử đơn để làm căn cứ.
Câu nói mẫu khi gặp người phụ trách khu vực
Lời mở đầu tốt là lời cho thấy bạn hiểu công việc của họ và chỉ xin những điều hợp lý.
- "Dạ shop em ở ngay khu này, mỗi tháng khoảng sáu chục đơn, phần lớn hộp nhỏ dưới nửa ký. Em muốn hỏi bên anh có hỗ trợ gì cho shop nhỏ như em không ạ."
- "Hàng em đóng sẵn sau ba giờ chiều. Anh sắp xếp được giờ lấy cố định khoảng bốn giờ không, em để sẵn ở cửa cho anh đỡ phải chờ."
- "Tỉ lệ khách không nhận của em khoảng năm phần trăm. Phí chiều về bên mình tính thế nào, có mức nào cho shop tỉ lệ hoàn thấp không anh."
- "Nếu hàng móp hay mất thì em cần chụp ảnh lúc đóng gói, khai giá trị thế nào để được xử lý ạ. Anh chỉ giúp em để em làm đúng từ đầu."
- "Ba tháng nữa nếu đơn em tăng lên, em quay lại hỏi anh về phí nhé."
Giọng điệu cộng tác giúp người phụ trách sẵn lòng chỉ bạn những chương trình có sẵn mà nhiều shop không biết để hỏi.
Hàng hoàn: chỗ rò tiền lớn nhất mà ít shop thương lượng
Với nhiều shop bán hàng thu tiền khi giao, chi phí lớn không nằm ở phí giao đơn thành công mà ở đơn bị hoàn. Mỗi đơn hoàn bạn mất phí chiều đi, có thể mất thêm phí chiều về, mất thời gian, và đôi khi nhận lại hàng đã móp. Một tỉ lệ hoàn vừa phải đã đủ ăn mất phần lãi của nhiều đơn thành công.
Khi thương lượng, bạn hỏi rõ cách tính phí hoàn và đề nghị cách làm hai bên cùng có lợi. Chẳng hạn bạn cam kết gọi xác nhận đơn trước khi gửi, ghi chú giờ giao phù hợp, đổi lại đơn vị giao hàng gọi khách ít nhất một hai lần trước khi hoàn và báo bạn trước khi trả hàng về. Điều này giảm hoàn cho cả hai bên, vì đơn hoàn cũng tốn công của họ.
Song song, bạn tự giảm hoàn từ phía mình: xác nhận đơn qua tin nhắn, không nhận đơn có thông tin mơ hồ, mô tả sản phẩm đúng để khách không từ chối vì thất vọng. Một shop có tỉ lệ hoàn thấp sẽ có thêm lý lẽ khi xin điều kiện tốt hơn ở lần nói chuyện sau.
Khi hàng hỏng, mất trên đường: thương lượng bồi thường cho êm
Sự cố là chuyện sớm muộn gì cũng gặp. Điều quan trọng là bạn chuẩn bị trước để khi xảy ra có đủ căn cứ: chụp ảnh hoặc quay video lúc đóng gói, khai giá trị hàng theo đúng quy định của đơn vị giao hàng, giữ biên nhận gửi hàng. Thiếu những thứ này, việc đòi bồi thường thường rất khó, dù lỗi rõ ràng nằm ở khâu vận chuyển.
Khi báo sự cố, hãy báo sớm trong thời hạn quy định, gửi đủ bằng chứng và nói rõ bạn đề nghị gì: bồi thường theo giá trị đã khai, hay giao lại hàng mới với phí hỗ trợ. Giọng điệu bình tĩnh, có tài liệu thường giải quyết nhanh hơn những tin nhắn giận dữ. Với khách, bạn nên xử lý trước bằng cách gửi lại hàng hoặc hoàn tiền nếu lỗi không do khách, rồi tự làm việc với đơn vị giao hàng sau.
Nếu số tiền đáng kể và hai bên không thống nhất được theo quy trình khiếu nại thông thường, bạn có thể tìm hiểu thêm quyền và nghĩa vụ theo quy định hiện hành về dịch vụ bưu chính, chuyển phát, hoặc hỏi luật sư trên AI Cố Vấn để biết bước tiếp theo nên làm gì.
Ba tháng sau: quay lại bàn phí với số liệu mới
Thoả thuận đầu tiên chỉ là điểm xuất phát. Sau một quý dùng đều, bạn có lịch sử thật để đề nghị điều kiện tốt hơn. Trình tự dưới đây giúp cuộc nói chuyện thứ hai có căn cứ.
- Xuất danh sách đơn ba tháng từ phần mềm hoặc sổ ghi: số đơn mỗi tháng, tỉ lệ giao thành công, tỉ lệ hoàn.
- Ghi lại các sự cố và cách chúng được xử lý, cả chỗ tốt lẫn chỗ chưa tốt.
- Hỏi giá tham khảo ở một đơn vị khác cho đúng loại hàng và tuyến của bạn, ghi kèm điều kiện, không chỉ ghi phí.
- Hẹn đầu mối khu vực, cảm ơn những gì đã được hỗ trợ, rồi đưa số liệu và nói rõ bạn muốn bàn lại phí hoặc phí hoàn.
- Đưa đề nghị cụ thể có đổi lấy điều gì, ví dụ dồn toàn bộ đơn liên tỉnh qua họ để được mức phí tốt hơn cho tuyến đó.
- Xin xác nhận thay đổi bằng tin nhắn hoặc trên tài khoản quản lý đơn, rồi kiểm lại phí trên hoá đơn kỳ sau.
Nếu câu trả lời vẫn là chưa được, bạn hỏi cần đạt mức nào thì được, rồi đặt mục tiêu cho quý tiếp theo. Một lời từ chối có kèm ngưỡng cụ thể vẫn là thông tin có ích.
Giữ quan hệ tốt với người giao hàng hằng ngày
Hàng sẵn đúng giờ. Người lấy hàng chạy cả tuyến, mỗi phút chờ ở shop bạn là phút bị trễ ở chỗ khác. Hàng đóng sẵn, dán sẵn, để đúng chỗ là cách tôn trọng công việc của họ.
Đóng gói tử tế. Gói hàng chắc chắn, đúng kích thước giúp người giao không lo hỏng trên đường, và giảm tranh cãi khi có sự cố.
Báo trước khi có thay đổi. Hôm nào nghỉ bán, hôm nào có đơn nhiều bất thường, nhắn trước để họ sắp xếp.
Ghi nhận khi được giúp. Một lời cảm ơn, một chai nước ngày nắng nóng là cử chỉ nhỏ nhưng người giao hàng nhớ. Họ là người đầu tiên báo bạn khi khách có vấn đề.
Giữ lời hẹn cả khi không có lợi. Đã hẹn giờ lấy hàng cố định thì hôm ít đơn cũng không bắt người ta đi một chuyến rồi báo huỷ. Báo sớm nếu hôm đó không có hàng, để họ bỏ điểm của bạn ra khỏi tuyến trong ngày.
Không đẩy lỗi của shop sang người giao. Nếu khách phàn nàn vì shop đóng gói sai, nhận lỗi với khách thay vì đổ cho khâu giao. Sự công bằng đó giữ được quan hệ lâu dài.
Câu hỏi thường gặp
Shop ít đơn có được giảm phí giao hàng không?
Tuỳ chính sách từng đơn vị và từng thời điểm. Nhiều nơi có mức ưu đãi theo số đơn mỗi tháng, shop nhỏ có thể chưa đạt. Dù vậy bạn vẫn nên hỏi, kèm số liệu thật, và xin thêm các điều kiện khác như giờ lấy hàng, cách tính hàng hoàn, thời gian chuyển tiền thu hộ.
Có nên dùng nhiều đơn vị giao hàng cùng lúc?
Dùng hai đơn vị cho hai loại tuyến hoặc loại hàng có thể giúp so sánh và có phương án dự phòng. Nhưng chia nhỏ quá thì mỗi nơi bạn đều là khách rất nhỏ, khó thương lượng. Nhiều shop chọn một đơn vị chính và một dự phòng.
Hàng bị móp khi giao, khách đòi đổi thì ai chịu?
Với khách, shop nên đứng ra xử lý trước nếu lỗi không do khách, sau đó làm việc với đơn vị giao hàng theo quy trình khiếu nại của họ. Muốn được bồi thường, bạn cần ảnh lúc đóng gói, biên nhận và báo sự cố trong thời hạn quy định.
Có nên khai giá trị hàng khi gửi không?
Nên đọc kỹ quy định của đơn vị giao hàng. Ở nhiều nơi, mức bồi thường khi mất hoặc hỏng phụ thuộc vào giá trị đã khai và có thể kèm phí bảo hiểm hàng. Với hàng có giá trị đáng kể, khai đúng giá trị thường giúp bạn được xử lý thoả đáng hơn khi có sự cố.
Tiền thu hộ về chậm thì nên làm gì?
Kiểm lại điều khoản đối soát và chu kỳ chuyển tiền của đơn vị. Nếu chậm hơn quy định, liên hệ đầu mối khu vực kèm danh sách đơn cụ thể. Khi thương lượng ban đầu, nên hỏi rõ chu kỳ chuyển tiền để tính vốn lưu động cho shop.
Khi nào nên đổi sang đơn vị giao hàng khác?
Khi sự cố lặp lại nhiều lần mà không được xử lý thoả đáng, tiền thu hộ thường xuyên chậm, hoặc điều kiện không đổi dù bạn đã đưa số liệu và thương lượng tử tế. Trước khi đổi, nên thử song song vài tuần với đơn vị mới để so sánh thực tế.